نمازگزار بعد از توجه به این امور و تاءثیر گرفتن از آن با حیا و امید زیاد در مصلى حاضر شده و با شرمسارى با گوشه چشم نگریسته و با امیدوارى چشم مى دوزد؛ و با آداب و شرایط آن نماز مى خواند؛ فرادى یا با جماعت ، هر كدام كه مناسب با حال اوست همراه با رعایت اخلاص . البته اگر بتواند با جماعت بخواند بهتر است . در صورت فرادى خواندن ، مى توان دو ركعت خواند یا چهار ركعت كه در دو ركعت اول ((سبح اسم )) و ((الشمس )) و در ركعت دوم ((والضحى )) و ((قل هو الله احد)) خوانده و در ركعت اول هفت تكبیر مى گوید: تكبیره الاحرام ، و پنج تكبیر بعد از قرائت كه بعد از هر كدام از آنها دعاى معروف : ((اللهم اهل الكبریاء...)) را مى خواند آنگاه تكبیر دیگرى گفته و به ركوع مى رود. اگر بخواهد مى تواند بجاى این دعا، دعاى دیگرى بخواند. و هنگامى كه از نماز فارغ شد تكبیر مذكور را گفته و تسبیح حضرت زهرا (علیه السلام ) را مى گوید. و آنگاه دعایى را كه براى بعد از نماز روایت شده است مى خواند كه دعاى بسیار جامعى است . آنگاه با ذكر و دعاى زیاد باید از روز عید مواظبت نماید. زیرا شیاطینى كه در شهر رمضان زندانى و در زنجیر بودند و نمى توانستند او را بفریبند، امروز رها شده اند. و شاید با دعا و تضرع به خداوند متعال در جهت حفظ او از شر آنان بتواند از آنان رهایى یابد.

آنگاه دعاى ندبه را با حضور قلب مى خواند؛ دعایى كه آداب معامله با خداى متعال ، پیامبران و اولیاى او و رفتار پیروان با امام خود را بطور كاملى مى آموزد.

به پایان بردن این روز

(5 - به پایان بردن روز عید با توسل به نگهبان روز.) روز خود را با توسل و واگذارى به نگهبان این روز كه از معصومین (علیهم السلام ) مى باشد و شفاعت خواستن از او به پایان برساند همانگونه كه در سایر روزهاى شریف نیز چنین مى كرد. و نباید در این جهت كوتاهى كند كه این از كارهاى مهم است .

فصل چهاردهم : مراقبات ماه شوال

از پیامبر اكرم (صلى الله علیه و آله و سلم ) روایت شده است : ((شوال نامیده شد زیرا گناهان مؤ منین در آن از بین مى رود.))

در ((اقبال )) آمده است : ((ورود در ماه شوال مانند ورود در رجب است و قبلا بطور كامل گفتیم كه چگونه باید در این ماه وارد شد. و اگر نمى توانى آنچه را گفتیم بكار بندى ، باید مانند كسانى كه احترام این ماه را قبول دارند وارد آن شوى . و همانگونه كه كسى وارد شهر مكه و خانه خدا مى شود و آن را بزرگ مى دارد تو نیز باید با حرف و عمل این ماه را بزرگ بدارى . زیرا این ماه حرام مى باشد. بنابراین لازم است عقل و قلب تو این ماه را بزرگ دانسته و مواظب اعضاى بدنت باشى كه در صراط مستقیم سیر نمایند. و بنده هنگامى مى تواند ادعا كند كه تمام آداب بندگى را رعایت كرده است كه تمامى كارهاى او مطابق با رضایت مالكش ‍ باشد.))

این كلام طولانى را بخاطر فوایدى كه در بر داشت ذكر كردیم . ولى در این كلام این مطلب بود كه شوال ماه حرام است و این خلاف مشهور است . بلكه از سخنان بعضى از بزرگان استفاده مى شود كه تا به حال كسى چنین چیزى نگفته است ؛ زیرا در مقابل قول مشهور این قول را نقل كرده اند كه ماههاى حرام از دهه آخر ((ذى الحجه )) شروع و در دهم ((ربیع الاخر)) پایان مى یابد. البته در ((وسایل )) روایتى نقل شده مبنى بر اینكه شوال از ماههاى حرام بوده و محرم ماه حرام نیست .

احتمال بعیدى هم هست كه عبارت سید این باشد: ((شوال ماه احرام است )). بهر صورت همینقدر كه این ماه ، ماه احرام براى زیارت خانه خدا مى باشد بزرگداشت آن لازم است . زیرا حتما خصوصیتى داشته كه از ماههاى حج و وقت تشریع اعمال حج گردیده و زیارت خانه خدا در آن قرار گرفته است . و این ، براى بنده اى كه مراقب معامله با مولاى خود مى باشد مطلب مهمى است .

روزه هاى این ماه

در بعضى روایات روزه شش روز بعد از عید وارد شده است . و در روایات دیگرى آمده است كه روزه سه روز بعد از این دو عید مطلوب نیست . بهمین جهت این شش روز، از سه روز بعد از عید شروع مى گردد.

نیز روایت شده است كه : ((روزه ماه رمضان و شوال و هر چهارشنبه و پنجشنبه جانشین روزه روزگار بوده و كسى كه این مقدار روزه بگیرد، وارد بهشت مى شود)).

 

 

فصل پانزدهم : مراقبات ماه ذى القعده الحرام

احترام این ماه

این ماه اولین ماه از ماههاى حرام است كه جنگ با كفار در آن ماهها حرام مى باشد. و انسان از این مطلب حكم جنگیدن و مخالفت با خدا را مى فهمد. بنابراین ، اى نفس ! بكوش در این ماهها دل و بدنت را بیشتر از سایر ماهها حفظ نموده ، كارى بر خلاف احكام الهى انجام نداده و حتى از بلایا و مصیبتهایى كه ناشى از قضاى اوست راضى باشى . چون این ، ماه حرامى است كه احترام آن ، بخاطر این كه خداى متعال جنگیدن با كفار را در آن ممنوع نموده ، بیش از سایر ماه هاست . بنابراین باید با طاعت از خدا و بالا بردن رضایت خود از او احترام این ماه را حفظ نمایى . زیرا خداوند بسیار شكرگزار بوده و با رضایت خود از تو، از رضایت تو از او، تشكر مى نماید. و اگر از شرافت رضایت او اطلاع داشتى ، در راه بدست آوردن آن از بذل جان هم دریغ نمى كردى .

توبه اى منقول از پیامبر اكرم (صلى الله علیه و آله و سلم ) و فضیلت توبه و استغفار

براى بدست آوردن طاعت خدا در این ماه قبل از هر چیزى از تمام مسائلى كه قبلا گرفتار آن بودى توبه كن ؛ توبه اى صادقانه .

از رسول خدا (صلى الله علیه و آله و سلم ) روایت شده است كه در روز یكشنبه ماه ذى القعده فرمود: مردم ! كدامیك از شما مى خواهید توبه كنید؟ راوى مى گوید: گفتیم : رسول خدا! همه ما مى خواهیم توبه كنیم . حضرت فرمودند: غسل كرده ، وضو گرفته و چهار ركعت نماز بجا آورید. در هر ركعت یك بار ((فاتحه الكتاب ))، سه بار ((قل هو الله احد)) و یك بار ((معوذتین )) (قل اعوذ برب الناس و قل اعوذ برب الفلق ) بخوانید. آنگاه هفتاد بار استغفار نموده و در پایان ((لا حول و لا قوه الا بالله )) بگویید. سپس بگویید: یا عزیز! یا غفار! اغفر لى ذنوبى و ذنوب جمیع المؤ منین و المؤ منات فانه لا یغفر الذنوب الا اءنت (اى عزیز! اى بخشاینده ! گناهان من و گناهان تمام مردان و زنان مؤ من را ببخش كه جز تو كسى گناهان را نمى بخشد.)

آنگاه فرمود: بنده اى از امت من چنین عملى را انجام نمى دهد، مگر این كه از آسمان به او ندا مى رسد: بنده خدا! عمل را از نو شروع كن كه توبه تو قبول ، و گناهانت بخشیده شد. فرشته دیگر از زیر عرش ندا مى كند: اى بنده ! مبارك باد بر تو و بر خانواده و خاندانت . منادى دیگرى صدا مى زند: در روز قیامت ، دشمنانت را از تو راضى مى نمایند. فرشته دیگرى ندا مى كند: اى بنده ! با ایمان از دنیا مى روى . دینت از تو گرفته نشده و قبر تو وسیع و نورانى خواهد شد. منادى دیگرى صدا مى زند: پدر و مادر تو و خاندانت بخشیده شده و در دنیا و آخرت خوش رزق خواهى بود. جبرئیل ندا مى كند: من با فرشته مرگ پیش تو آمده و به او دستور مى دهم كه با تو خوش رفتار بوده ، بخاطر مرگ آسیبى به تو نرسانیده و بنرمى روح را از بدنت خارج نماید. گفتیم : رسول خدا! اگر كسى در زمان دیگرى چنین بگوید چطور؟ فرمودند: چیزهایى را كه گفتم براى او نیز خواهد بود. جبرئیل این مطالب را در شب معراج به من گفت .

امام باقر (علیه السلام ) فرمودند: ((خداوند از توبه بنده خود بیش از شخصى كه در شب دراز و بسیار تاریك مركب سوارى و آذوقه خود را گم كرده و سپس پیدا كند، خوشحال مى شود.))

و نیز از امیرالمؤ منین (علیه السلام ) روایت شده است كه : ((به شخصى كه در حضور حضرت گفت : استغفر الله ، فرمودند: مادرت به عزایت بنشیند. مى دانى استغفار چیست ؟ استغفار درجه بلند مرتبگان بوده و شش شرط دارد: اول - پشیمانى از گذشته . دوم - تصمیم بگیرى كه هیچگاه آن را انجام ندهى . سوم - این كه حقوق تمام مخلوقات را ادا كرده تا جایى كه خداوند را سبكبار دیدار نمایى . چهارم - تمام واجباتى را كه ضایع كرده اى جبران نمایى . پنجم - گوشتى را كه از مال حرام روئیده با اندوه ذوب كرده تا پوست به استخوان بچسبد و گوشت جدیدى بوجود آید. ششم - رنج فرمانبردارى را به جسم بچشانى ، همانگونه كه شیرینى گناه را به آن چشانیده اى . و در این هنگام بگو: استغفر الله )).

شرح حقیقت توبه و چیزهایى را كه باید از آن توبه كرد در جاى خود آمده ، و اینجا همین مقدار بیان كافى است .

روزه ماههاى حرام

درباره خصوصیات ماههاى حرام از شیخ مفید - علیه الرحمه - روایت شده است كه رسول خدا (صلى الله علیه و آله و سلم ) فرمودند: ((كسى كه سه روز از ماه حرام ، پنجشنبه ، جمعه ، و شنبه را روزه بگیرد خداوند عبادت یك سال را براى او مى نویسد)). و در روایت دیگرى آمده است كه : ((عبادت نهصد سال كه روزهاى آن را با روزه و شبهایش را در عبادت گذرانده است )) براى او نوشته مى شود.

این روایت با روایتى كه درباره روزه سه روز در هر ماه ، دو پنجشنبه و یك چهارشنبه وارد شده ، منافاتى ندارد. و اگر دو پنجشنبه و یك چهارشنبه و جمعه را روزه بگیرد، بعید نیست كه براى عمل به هر دو روایت كافى باشد.

شب مبارك نیمه ذى قعده

از كارهاى مهم این ماه عمل شب نیمه آن است : سرور ما (قدس سره ) در ((اقبال )) از ((احمد بن جعفر بن شاذان )) روایت كرده است كه گفت : از پیامبر (صلى الله علیه و آله و سلم ) روایت شده است كه : ((شب پانزدهم ذى القعده شب مباركى است . خداوند در آن با رحمت به بندگان مؤ منش مى نگرد. پاداش كسى كه در آن با عمل از خداوند فرمانبردارى كند، مانند پاداش صد روزه دار ملازم مسجد كه باندازه یك چشم بهم زدن نیز نافرمانى خدا را ننموده اند، مى باشد.)) بنابراین انسان باید در نیمه شب مشغول به طاعت خداوند شده و به دعا و نماز بپردازد. زیرا روایت شده است : ((كسى در این شب چیزى از خدا نمى خواهد مگر این كه به او عنایت مى فرماید.))

 

 

ادامه کتاب المراقبات

نوشته شده در تاریخ شنبه 3 مهر 1389    | توسط: حسن پوراللهیار    |    | نظرات()